~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ // Διαδικτυακή έκδοση * με ειδήσεις * άρθρα για τον Ελληνισμό * υπεύθ. σύνταξης: Πάνος Σ. Αϊβαλής ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Επιμέλεια και ρεπορτάζ Σελίδας: Πάνος Σ. Αϊβαλής
ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΕΛΛΑΔΑ

~~


....................."Η συμφιλίωση των πολιτισμών περνά μέσα από την οικουμενικότητα της Παιδείας"

........................................."Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει" Γιώργος Σεφέρης [1900-1971]

«Πολιτεία που δεν έχει σαν βάση της την παιδεία, είναι οικοδομή πάνω στην άμμο».

Αδαμάντιος Κοραής (1748 – 1833)

γιατρός και φιλόλογος, από τους πρωτεργάτες του νεοελληνικού διαφωτισμού.

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Η ελληνική λογοτεχνία στην Τσεχία

Πέμπτη, 11 Ιανουαρίου 2018

Αφιέρωμα της Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών και των Εκδόσεων Gutenberg στο ποιητικό έργο του Μανώλη Γλέζου





Αφιέρωμα της Εταιρείας Κυκλαδικών Μελετών και των Εκδόσεων Gutenberg στο ποιητικό έργο του Μανώλη Γλέζου Εικονοληψία, Επεξεργασία Εικόνας - Ήχου Γιώργος Πaπαθανασόπουλος μέλος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων Τουρισμού F.I.J.E.T.

Σάββατο, 6 Ιανουαρίου 2018

Κωνσταντινούπολη, η πόλη που ανήκει σε όσους τη νιώθουν και την αγαπούν

      ΠΕΡΙΠΤΕΡΟ  ΙΔΕΩΝ   
Γράφει ο Στέλιος Ελληνιάδης
Δημοσιεύθηκε: εφημερίδα "δρόμος" Φύλλο 388 - 30/12/17


Η
Νέα Υόρκη είναι αμερικάνικη, η Μόσχα ρώσικη, το Παρίσι γαλλικό, το Λονδίνο αγγλικό, το Βερολίνο γερμανικό, η Αθήνα ελληνική. Η Κωνσταντινούπολη, όμως, ενώ βρίσκεται μέσα και κατοικείται από πολίτες του τουρκικού κράτους, βασικά Τούρκους και Κούρδους, δεν είναι τουρκική. Όπως δεν είναι ελληνική, ρωμαϊκή, φράγκικη, οθωμανική, πολυθεϊκή, χριστιανική ορθόδοξη, αιρετική ή καθολική, μουσουλμανική, ούτε βέβαια ρώσικη, αρμένικη ή εβραϊκή. Είχε αυτοκράτορες και αυτοκρατόρισσες, σουλτάνους και σουλτάνες, πρίγκιπες και πριγκίπισσες, Ιταλούς, Μακεδόνες, Ίσαυρους, Ιλλυριούς, Σλάβους, Θράκες, ‘Ιβηρες, Χαζάρους, Έλληνες, Αρμένιους, Γαλάτες, Πέρσες, Άραβες, Οθωμανούς, Τούρκους, από πολλές φυλές και εθνότητες (Παφλαγόνες, Δάκες, Φρύγες, Λυδούς, Πάρθους, Κούρδους κ.ά.). 
Κανένας από τους 91 αυτοκράτορες και τους 36 σουλτάνους, συν τις συμβίες τους, δεν έμεινε στην ιστορία με αναφορά στην εθνική του καταγωγή, με εξαίρεση τον Λέοντα Γ΄ τον Ίσαυρο, τον Λέοντα Δ΄ τον Χάζαρο και την Ειρήνη την Αθηναία. Ασφαλώς, η παράλειψη αυτή οφείλεται στο ό,τι οι αυτοκρατορίες αυτές, με συνολική διάρκεια ζωής 1600 χρόνια, ήταν πολυεθνικές και όχι εθνικές. Αλλά, αυτό ακριβώς το γεγονός συνέτεινε ώστε η Πόλη να αποκτήσει μέσα σε 16 αιώνες ένα χαρακτήρα, μία «φύση» μοναδική και ξεχωριστή, η οποία όσο κι αν συμπιέζεται και παραβιάζεται παραμένει υπαρκτή και αισθητή ακόμα και από τον πιο αδαή κάτοικο ή επισκέπτη. Καθένας μπορεί να την αισθανθεί δική του, να τη νιώσει ελληνική, τούρκικη, οικουμενική ή ατομικά προσωπική. Κάτι που δεν ισχύει για καμία άλλη πόλη του κόσμου, όσα θέλγητρα κι αν έχει. Μάταια προσπαθούν οι εθνικιστές να τη στριμώξουν μέσα στα κουτάκια τους.

Η πόλη όλων

Η Κωνσταντινούπολη έχει τον δικό της πολιτισμό χωρίς να είναι πάντα η ίδια. Πολλοί Τούρκοι, παλιοί της κάτοικοι και καλλιεργημένοι αστοί, νοσταλγούν τους Έλληνες που ξεριζώθηκαν γιατί η παρουσία μας συμβόλιζε τη διαχρονική Κωνσταντινούπολη. Δεν τους λείπουμε για την οικονομική μας συνδρομή στον πλούτο της πόλης, η οποία έτσι κι αλλιώς στην τελευταία φάση της ανθηρής μας κοινότητας δεν ήταν πια τόσο καθοριστική, αφού η πόλη μεγάλωνε και η συμμετοχή μας μίκραινε. Μάλιστα, σήμερα, ακόμα κι αν δεν είχαμε φύγει, θα ήμασταν πολύ λίγοι ανάμεσα στα 15-17 εκατομμύρια που την έχουν κατακλύσει. Μας νοσταλγούν γιατί η τουρκοποίηση, εκ προθέσεως και εκ των πραγμάτων, αντιβαίνει στον ενσωματωμένο οικουμενικό υπερεθνικό χαρακτήρα της Πόλης. Οι περί ου ο λόγος Τούρκοι ξέρουν τι αξία έχει αυτή η φυσιογνωμία της Πόλης και αυτήν επιθυμούν να έχει. Αυτή τους γεμίζει κι αυτήν έχουν ανάγκη να διαφυλάξουν από την κακοποίηση και την αλλοίωση. Τη θεωρούν στολίδι της χώρας τους με βάση την ιστορία της. Γι’ αυτό νοσταλγούν τους «Ρουμ», τους «μειονοτικούς», τους «γκιαούρηδες» που έλεγαν οι φανατισμένοι εθνικιστές. Γι’ αυτό δεν θέλουν να φύγει το Πατριαρχείο. Γι’ αυτό δεν ενοχλούνται καθόλου όταν κάποιος αποκαλεί την πόλη τους Κωνσταντινούπολη. Και γι’ αυτό διαμαρτύρονται και αντιστέκονται με μεγάλο ρίσκο στην ανέγερση των ουρανοξυστών και την «αξιοποίηση» του πάρκου Γκεζί. Όχι μόνο για τους περιβαλλοντικούς λόγους που αγωνίζονται οι ευαίσθητοι άνθρωποι σε κάθε μέρος του κόσμου. Η υπεράσπιση της αισθητικής της Πόλης έχει και μία άλλη διάσταση, διιστορική και υποδόρια, που κάνει τους πολίτες να συνταράσσονται όταν οι εξουσίες και τα οργανωμένα συμφέροντα ασελγούν πάνω της.
Με την εμπειρία που έχουμε, φοβάμαι ότι αν η Πόλη είχε κατοχυρωθεί στην Ελλάδα, κάτι που εξ αρχής δεν αποκλειόταν εντελώς στο πλαίσιο της μικρασιατικής εκστρατείας, μπορεί να της είχαμε προκαλέσει μεγαλύτερες βλάβες απ’ αυτές που υπέστη από τα «ξένα χέρια –που– είναι μαχαίρια»όπως λέει το εξαίρετο τραγούδι του Βασίλη Τσιτσάνη δοσμένο σπαρακτικά από την Καίτη Γκρέυ. Αν δούμε τι απέμεινε από τις ομορφιές της Αθήνας, τα αρχαία πάνω στα οποία χτίστηκαν οι πολυκατοικίες, τα νεοκλασικά του Τσίλερ και των άλλων σπουδαίων αρχιτεκτόνων που κατεδαφίστηκαν και των ποταμών που μπαζώθηκαν και τσιμεντώθηκαν, εύκολα βγάζουμε συμπέρασμα. Η Ακρόπολη σώθηκε μάλλον επειδή έτυχε να είναι ψηλά πάνω στο βράχο. Αν ήταν στην Κυψέλη, το Παγκράτι ή τον Κολωνό… Όταν βλέπουμε πώς χτίσαμε τις σύγχρονες πόλεις μας και ότι συνεχίζεται αδιάκοπα ο βιασμός των νησιών, των ακτών και των δασών μας, τι να υποθέσουμε, ότι θα φερόμασταν καλύτερα στην Πόλη;


Δύο αριστοκράτες στην Κωνσταντινούπολη: Βασιλική και Στυλιανός Ελληνιάδης του Κωνσταντίνου και της Χρυσάνθης (Foto Işık, Beyoğlu, 1956)

Γιατί Ιστανμπούλ;

Όχι μόνο για γεωστρατηγικούς λόγους, ο Κεμάλ, στην προσπάθειά του να καλλιεργήσει, να επιβάλλει και να αναδείξει τη συνείδηση του «τουρκισμού» στον μουσουλμανικό πληθυσμό, ως απαραίτητη προϋπόθεση για τη δημιουργία και στερέωση ενός τουρκικού εθνικού κράτους, αποφάσισε να εγκαταστήσει την πρωτεύουσά του στην Άγκυρα, στα ενδότερα, σε μια νέα, καθαρά τουρκική πόλη. Ίσως και να πίστευε ανομολόγητα ότι η Πόλη έπρεπε να μείνει αυτό που είναι, να ανήκει, βέβαια, στο νέο τουρκικό κράτος, να διοικείται από Τούρκους, αλλά να μην χάσει το «είναι» της, τον κοσμοπολιτισμό της. Γιατί άραγε έκανε το ανοσιούργημα -για τους μουσουλμάνους, να μετατρέψει την Αγία Σοφία, από περίοπτο τζαμί που ήταν επί 450 χρόνια σε μουσείο; Γιατί διάλεξε το «Ιστανμπούλ», που ήξερε ότι προέρχεται από το «Εις-την-πόλιν», όπως προφερόταν σαν μία λέξη, και όχι το «Ισλάμ-μπολ» που ήθελαν οι μουσουλμάνοι; Και γιατί προτιμούσε ο ίδιος να ζει –και να πεθάνει– στην Πόλη και όχι στην πρωτεύουσα που ίδρυσε αυτοπροσώπως;
Δεν αιτιολογούνται όλα με απόλυτους συλλογισμούς. Ίσως να έχει δίκιο ο Κώστας Βίρβος που μιλάει για «μέρη μαγικά» στο τραγούδι «Κωνσταντινούπολις» που ερμήνευσε υπέροχα ο Στέλιος Καζαντζίδης, σε δισκάκι 45 στροφών, το 1961. Μπορεί τίποτα απ’ όλ’ αυτά, τα λογικά, να μην εξηγούν επαρκώς αυτή τη μαγεία που αισθάνεται κανείς στην Πόλη, είτε Έλληνας είναι, είτε Τούρκος, είτε Κούρδος, είτε Αρμένης, είτε Εβραίος, είτε ξένος. Αλλά στα μεταφυσικά δεν είμαι καλός…

Η πόλη των 27 αιώνων!

Η ιστορία δείχνει ότι το μικρό γίνεται μεγάλο και το μεγάλο γίνεται μικρό. Και μπορεί κανείς να δει και μέσα απ’ αυτό το πρίσμα την Κωνσταντινού-πολη. Πώς ένας μικρός αρχικός εποικισμός, για τον οποίο μας άφησε πληροφορίες ο Ηρόδοτος, που δημιουργήθηκε από λίγους ανθρώπους και λίγα πλοία, έμελλε να αποκτήσει τέτοιες αδιανόητες διαστάσεις και προεκτάσεις σε βάθος χιλιετιών. Το μικρό Βυζάντιο, με συνολική διάρκεια ζωής γύρω στα χίλια χρόνια, μεγάλωσε και έγινε μια σημαντική πόλη-κράτος που είχε τον έλεγχο του Βοσπόρου με ό,τι καλό συνεπαγόταν αυτό και με ό,τι μπελάδες προκαλούσε στους κτήτορές του. Μετά, οι Ρωμαίοι, με τον Κωνσταντίνο, τον αποκαλούμενο Μέγα, το κατέστησαν πρωτεύουσα μιας αχανούς αυτοκρατορίας για πάνω από χίλια εκατό χρόνια. Και με τη σειρά τους, οι Οθωμανοί, έκαναν την ίδια πόλη κέντρο της δικής τους αυτοκρατορίας για άλλα 470 χρόνια. Και, εδώ και εκατό σχεδόν χρόνια, η πόλη αυτή, στο ίδιο μέρος, μόνο πολύ πιο μεγάλη, ζει την τέταρτη ζωή της, συμπληρώνοντας μια αδιάλειπτη -σημαντική σε παγκόσμια κλίμακα- παρουσία δυόμιση χιλιάδων χρόνων. Και σ’ αυτό είναι μοναδική. Δεν υπάρχει καμία άλλη πόλη με τα ίδια εύσημα. Σημαντικές πόλεις προϋπήρχαν. Όμως, όλες, καταστράφηκαν, εγκαταλείφθηκαν, υποβαθμίστηκαν, ατρόφησαν ή εξαφανίστηκαν από το χάρτη. Μερικές αναγεννήθηκαν μετά από αιώνες, αλλά καμία δεν έπαιξε κεντρικό ρόλο για πάνω από δύο χιλιετίες χωρίς κενά. Άλλαζε ο κόσμος, άλλαζαν οι κάτοικοί της, άλλαζαν τα κράτη στα οποία ανήκε, άλλαζαν οι κουλτούρες, οι γλώσσες, οι θρησκείες, τα πολιτικά συστήματα, άλλαζε η αρχιτεκτονική της, άλλαζε ό,τι μπορεί να αλλάξει κι όμως, η πόλη παρέμενε δεσπόζουσα, γι’ αυτό πολλοί τη θεωρούν ως την πόλη των πόλεων. Κι αυτό το περιγράφει και το αποδεικνύει με ένα δικό της τρόπο η Bettany Hughes με το κατακαίνουργιο 866 σελίδων βιβλίο της «Κωνσταντινούπολη – Μια ιστορία τριών πόλεων» (μετάφραση Χρήστου Καψάλη, εκδ. Ψυχογιός).
Η συγγραφέας δεν λέει την ιστορία των κρατών και των αυτοκρατοριών που εδράζονται στην Πόλη. Γι’ αυτά έχουν γραφτεί αμέτρητοι τόμοι. Βλέπει την Πόλη ως μία ξεχωριστή οντότητα, με δική της ζωή μέσα σε ένα πελώριο ωκεανό ιστορικών γεγονότων. Και επιλέγει, προσεκτικά συναρθρωμένα, εκείνα τα χαρακτηριστικά και εκείνα τα συμβάντα που διαμορφώνουν και επιβεβαιώνουν αυτή την ταυτότητα.

Βυζάντιο και «Βυζάντιο»


Εμείς, οι Κωνσταντινουπολίτες, νομίζω ότι έχουμε έντονη αυτή την αίσθηση, ότι ζούσαμε σε μια πόλη που όμοιά της, και δεν εννοώ μόνο την προφανή ομορφιά της, δεν έχει υπάρξει στον κόσμο. Οι περισσότεροι, όχι αδικαιολόγητα, αποδίδουν αυτή την αίσθηση στο γεγονός ότι η Πόλη συμβολίζει το μεγαλείο της χριστιανικής Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, που καθιερώθηκε να αποκαλείται Βυζαντινή πολλά χρόνια μετά την άλωση το 1453. Βέβαια, μ’ αυτή την ιστορική αυθαιρεσία ήρθε στο προσκήνιο για να μείνει για πάντα το ξεχασμένο Βυζάντιο, η αποικία των Μεγαρέων, που ήταν πολύ μικρή, αλλά ίσως χωρίς αυτήν να μην είχε ποτέ επιλεγεί η τοποθεσία για να γίνει η πρωτεύουσα της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας κατά τη μετακόμισή της ανατολικά. 

Ούτε ήταν αυτό στις αληθινές προθέσεις αυτών που υιοθέτησαν εκ των υστέρων, και ερήμην των «Βυζαντινών» αυτή την ονομασία που σκαρφίστηκε, το 1557, ο ιστορικός Ιερώνυμος Βολφ. Απ’ ό,τι φάνηκε στην εξέλιξη, η αλλαγή της ονομασίας της αυτοκρατορίας από Ανατολική Ρωμαϊκή σε Βυζαντινή βόλεψε τόσο τους Δυτικούς όσο και τους Ανατολικούς που αμφότεροι την υιοθέτησαν με προθυμία. Οι πρώτοι γιατί θέλησαν να υποβαθμίσουν την πολιτισμική αξία του Βυζαντίου αποκόβοντάς το από την «οικογένεια» της Δύσης, οπότε έπρεπε να λησμονηθεί ότι επρόκειτο για το μεγαλύτερο τμήμα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, ότι εκεί εδραιώθηκε ο χριστιανισμός και ότι ο ανθός της βυζαντινής κουλτούρας έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην Αναγέννηση που ουσιαστικά έβγαλε την Ευρώπη από το σκοτεινό Μεσαίωνα. 

Με λίγες εξαιρέσεις, οι δυτικοί καθεστωτικοί διανοούμενοι που γράφουν την επίσημη ιστορία επιδίωξαν και κατάφεραν να υποβαθμίσουν το Βυζάντιο τόσο με την αλλαγή του ονόματος της αυτοκρατορίας όσο και με την μεροληπτική ερμηνεία της ιστορικής πραγματικότητας. Οι δεύτεροι, οι Ρωμαίοι ή Ρωμιοί, απόγονοι των «Βυζαντινών», θεωρώντας αιρετικούς τους παπικούς της Δύσης με ανακούφιση αποδέχτηκαν τη νέα ονοματοδοσία, έστω κι αν αποτελεί καθαρή παραποίηση, που τους διαχώριζε από τους σχισματικούς, αν και ποτέ δεν απαρνήθηκαν την ταυτότητα του Ρωμιού, δηλαδή του πολίτη της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η οποία εν τέλει ταυτίστηκε με την ταυτότητα του Έλληνα, κάτι που κάποτε αποτελούσε ποινικά κολάσιμη επιλογή.



Ατενίζοντας την Αγία Σοφία (φωτο Στ. Ελληνιάδης, 2002)

Μια πόλη, τρία ονόματα


Προσωπικά, όσο πιο πολύ ασχολούμαι με την Πόλη τόσο πιο συχνά νιώθω να με ξεπερνάει και να με πνίγει η έκταση αυτής της ιστορικής διάρκειας, η πυκνότητα των νοημάτων που αναβλύζουν μέσα από τη ζωή της, η σύνθεση των πολιτισμών που συντελείται μέσα στον πυρήνα της και η ικανότητά της να ενσωματώνει κάθε τι και κάθε έναν που εγκαθίσταται σ’ αυτήν. Σίγουρα, κάτι αντίστοιχο, με διαφορετική αφετηρία, συμβαίνει και με τη συγγραφέα του βιβλίου, όπως ομολογεί η ίδια γράφοντας: «Ο πολυδιάστατος χαρακτήρας της Κωνσταντινούπολης, το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον, ήταν αυτά που τροφοδότησαν τον δικό μου έρωτα για την πόλη, μια σχέση που μετρά περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες. Η ιστορία αυτού του τόπου με τα τρία ονόματα –Βυζάντιο (περ. 670 π.Χ.-330 μ.Χ., Κωνσταντινούπολη, αλ-Κουσταντινίγια, ύστερα Κοσταντινίγιε (περ. 300 μ.Χ.-1930), Ιστανμπούλ ή Στημπόλη (περ. 1453 και μετά)- συχνά απομονώνεται σε διακριτά τμήματα: αρχαίο, βυζαντινό, οθωμανικό, τουρκικό. Όμως, για μένα, η πολιτισμική, πολιτική και συναισθηματική δύναμη της Κωνσταντινούπολης πηγάζει από το γεγονός ότι το αφήγημα της πόλης δεν περιορίζεται από κάποιες γραμμές στον χρόνο. Είναι ένας τόπος όπου οι άνθρωποι συνδέονται στον χρόνο μέσω του χώρου, κι αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίο αναμετρήθηκα με το ηράκλειο, ενίοτε αυγείο, έργο της αξιοποίησης στοιχείων στο τοπίο προκειμένου να αφηγηθώ την ιστορία αυτής της πόλης, από την προϊστορία μέχρι το παρόν.»
Η Bettany Hughes δίνει στο Βυζάντιο, το αυθεντικό, που «ενσωματώθηκε επίσημα στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία από τον Βεσπασιανό» το 73 μ.Χ., τη θέση που του αρμόζει στην ιστορία, για την ακρίβεια την προϊστορία της Κωνσταντινούπολης. Την πόλη, πρώην πόλη-κράτος, που σε μια απότομη στροφή της ιστορίας, αναβαθμίστηκε παίρνοντας το όνομα του αυτοκράτορα που αποφάσισε στην τοποθεσία της να εγκαινιάσει, το 330 μ.Χ., την πρωτεύουσα της μεγαλύτερης αυτοκρατορίας στον κόσμο με το προσωρινό όνομα «νέα Ρώμη». Και στη συνέχεια, παραθέτει όλα τα περάσματα από εποχή σε εποχή και από καθεστώς σε καθεστώς με ενδιάμεσες, πολύ παραστατικές αναφορές σε επιμέρους αλλά πολύ αντιπροσωπευτικά χαρακτηριστικά της κάθε περιόδου, φτάνοντας μέχρι τις μέρες μας. Το βιβλίο είναι πολύ πλούσιο σε «εικόνες», συναρπαστικό και ευκολοδιάβαστο. Όποιος αγαπάει την Πόλη μας θα μάθει, θα συνοψίσει, θα θυμηθεί, θα το απολαύσει.

___________
https://www.e-dromos.gr/konstantinoupoli-poli-pou-anikei-se-osous-ti-niothoun-kai-tin-agapoun/

Σάββατο, 30 Δεκεμβρίου 2017

Καλή χρονιά να έχουμε!


Aimilia Ioannidis
ΠΑΡΙΣΙ





Επειδή ζούμε σε εποχές που οι ευχές έχουν ουσιαστική σημασία, ως εισηγήτριες ονείρων και θεμέλια έργων και πράξεων, εύχομαι πολλά και με δύναμη για τον καινούριο χρόνο που έρχεται. 

Όπως, το να ενώσουμε επιτέλους τα χέρια γύρω από τους άλλους ανθρώπους και γύρω από τη φύση. Να γεννηθούν ιδέες, σελίδες, άνθρωποι πολλοί. Να κατασκευάσουμε ουτοπίες. Οι ανάσες να 'ναι καυτές και τα λόγια να 'ναι χάδια. Τα συνθήματα να γίνουν η αρχή της ιστορίας των πραγματικοτήτων που θα ζούμε. Οι κάννες της δειλίας να λιώσουν από τη ζεστασιά της ειρήνης. Η δικαιοσύνη να μην χρειάζεται δικαστήρια και νόμους. Οι χειμώνες να 'χουν το σημερινό φως, τα καλοκαίρια τη δύναμη και τη γλύκα του μελτεμιού τον Αύγουστο. Η βροχή να 'ναι κάλεσμα για χορό, η άνοιξη να κλείνει το μάτι πίσω από κάθε φθινόπωρο. Να θυμηθούν κι αυτοί που το ξέχασαν ότι η ανθρωπότητα είναι ενιαία. Ότι στο πρόσωπο των άλλων καθρεφτίζεται το δικό μας. Να μάθουμε ν'ακούμε τις ανάσες των πουλιών την ώρα που κοιμούνται. Να θυμηθούμε ότι η ανεμελιά είναι τέχνη. Τα φτερά μας να 'ναι μεγάλα και δυνατά, τα χέρια μας ζεστά και άξια, το φως μας καθάριο.
Καλή χρονιά να έχουμε!

Τρίτη, 12 Δεκεμβρίου 2017

"Οι Έλληνες της Αφρικής" του Αντώνη Χαλδαίου

Μέσα από τις πολυσχιδείς έρευνες και τα βιβλία του Αντώνη Χαλδαίου

Ο Αντώνης Χαλδαίος κάπου στην Αφρική
Ο Αντώνης Χαλδαίος κάπου στην Αφρική
10 December 2017

Η ελληνική Διασπορά είναι ένας αρκετά απαιτητικός τομέας, όσον αφορά την όλη υφή του ζητήματος, μιας και δεν συναντάμε συχνά παραθέσεις ιστοριών, αναλύσεις και άλλα στοιχεία. Ωστόσο, όποιος ασχολείται με το ζήτημα φέρνει ολοένα στο φως πάμπολλες και άγνωστες πτυχές του ζητήματος αυτού. 
Βέβαια, έχει κυλήσει κάποιο ικανοποιητικό νερό στο αυλάκι της βιβλιογραφίας της σχετικής με την ιστορία των ελληνικών παροικιών και κοινοτήτων στις γνωστές χώρες υποδοχής, ΗΠΑ, Καναδά, Αυστραλία, Γερμανία. Υπάρχουν, όμως, ήπειροι, ολόκληρες περιοχές του πλανήτη, όπου συναντούμε ικανοποιητική ελληνική παρουσία από τον 19ο αιώνα κυρίως και μέχρι τις μέρες μας. 
Μια από τις ηπείρους αυτές είναι και η Αφρική, για την ελληνική μετανάστευση για την οποία ελάχιστα έχουν έρθει στο φως μέχρι σήμερα. Ένας από αυτούς τους ιστορικούς που ασχολείται επισταμένα με το όλο ζήτημα, την έρευνα, αποδελτίωση, συγγραφή και δημοσιοποίηση όλων όσων αφορούν την ελληνική παρουσία στις διάφορες χώρες της «μαύρης» ηπείρου, είναι ο Αντώνης Χαλδαίος, με τον οποίο ήρθα σε επαφή τους τελευταίους μήνες, εντελώς τυχαία. 
Ο Αντώνης Α. Χαλδαίος γεννήθηκε στο 1976 στην Αθήνα. Έχει πραγματοποιήσει μεταπτυχιακές σπουδές στην Κοινωνική Ανθρωπολογία και την Ιστορία, ενώ κατέχει διδακτορικό στην Ιστορία, από το Πανεπιστήμιο Johannesburg. Εδώ και δέκα χρόνια, ασχολείται με την ιστορία του ελληνισμού της Διασποράς και, γενικότερα, με την ελληνική ιστορία των νεότερων χρόνων. Έχει πραγματοποιήσει έρευνες σε πολλές χώρες της Αφρικής και έχει δημοσιεύσει άρθρα σε επιστημονικά περιοδικά. Το 2016 τιμήθηκε με το παράσημο του Αγ. Μάρκου από το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας, για την προσφορά του στην ανάδειξη του ελληνισμού.
Παρατίθεται εδώ μια μικρή μας συνομιλία μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου:
Δεν διαβάζουμε συχνά βιβλία για τους Έλληνες χωρών όπως αυτές της αφρικανικής ηπείρου. Η συντριπτική πλειοψηφία των έργων που διαβάζουμε για τον απόδημο ελληνισμό αφορούν την Αμερική, την Αυστραλία και κάποιες ευρωπαϊκές χώρες. Ποια είναι η σχέση σας, πώς και γιατί αποφασίσατε να ασχοληθείτε με τις ελληνικές παροικίες χωρών όπως το Σουδάν, το Μπουρούντι, η Τυνησία και το Μαρόκο;
Εκτός από τους Έλληνες που έζησαν και δημιούργησαν στην Αίγυπτο, πολύ λίγα είναι μέχρι σήμερα γνωστά για τους Έλληνες εκείνους οι οποίοι μετανάστευσαν και εγκαταστάθηκαν στην υπόλοιπη Αφρική. Γι' αυτόν ακριβώς το λόγο, έχω πραγματοποιήσει έρευνες για την παρουσία των Ελλήνων στην Αφρική, η οποία υπήρξε αξιοσημείωτη. Βασικά, υπάρχουν αρκετοί παράγοντες που έκαναν την παρουσία των Ελλήνων δυνατή και που υπερβαίνουν τα όρια του μύθου. Ένας δεύτερος λόγος για τον οποίο έκανα την έρευνα και τη μελέτη της ελληνικής παρουσίας στην Αφρική είναι το γεγονός ότι οι πρόγονοί μου άφησαν την Λέσβο και μετανάστευσαν σε διάφορες αφρικανικές χώρες από τον 19ο αιώνα.
Ποια βιβλία έχετε εκδώσει έως τώρα όσον αφορά αυτό το θέμα; Επίσης, σε ποιες γλώσσες έχετε εκδώσει αυτά τα έργα;
Μέχρι τώρα έχω κυκλοφορήσει τα ακόλουθα έργα:
-Η ελληνική κοινότητα στο Σουδάν (19ος-21ος αιώνας), Αθήνα 2017 (στα ελληνικά και αγγλικά)
-Οι Έλληνες στο Μπουρούντι και τη Ρουάντα, Αθήνα 2016 (στα ελληνικά και γαλλικά)
-Η ελληνική κοινότητα στη Μοζαμβίκη. Διαμόρφωση, οργάνωση, επιχειρηματικότητα, Αθήνα 2015 (στα ελληνικά και αγγλικά)
-Η ελληνική παρουσία στην Τυνησία (16th -21st αιώνας.), Αθήνα 2013 (στα ελληνικά).
-Οι Έλληνες στο Μαρόκο (1904-2012), Αθήνα 2012 (στα ελληνικά και γαλλικά).
Σκοπεύετε να συνεχίσετε τις έρευνες και τις εκδοτικές σας "περιπέτειες" στο πεδίο αυτό;
Σε μερικούς μήνες θα κυκλοφορήσει το έκτο βιβλίο μου το οποίο θα αναφέρεται στην ελληνική παρουσία στο Κέρας της Αφρικής (Αιθιοπία, Ερυθραία και Τζιμπουτί). Επίσης, καθώς υπάρχουν αρκετές χώρες στην Αφρική όπου η ελληνική παρουσία είναι πραγματικά σημαντική, οι έρευνές μου θα συνεχιστούν. Ελπίζω να καλύψω κάθε γωνιά της Αφρικής όπου εγκαταστάθηκαν Έλληνες.
Έχετε ασχοληθεί εκτενώς με ιστορικά, δημογραφικά και πολιτιστικά ζητήματα που αφορούν το νησί της Λέσβου…
Ναι, κατάγομαι από το Πλωμάρι της Λέσβου και η έρευνα της τοπικής ιστορίας είναι επίσης ένας από τους τομείς επιστημονικού ενδιαφέροντος από την πλευρά μου.
Πού και πώς μπορεί να βρει κάποιος από την Αυστραλία τα βιβλία σας;
Μπορώ να στείλω τα βιβλία μου σε οποιοδήποτε μέρος της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας. Όποιος ενδιαφέρεται να αποκτήσει κάποιο από τα βιβλία μου θα πρέπει να επικοινωνήσει μαζί μου μέσω email (anchald1997@hotmail.com) ή στέλνοντας μήνυμα στη σελίδα διατηρώ στο facebook και αφορά τον ελληνισμό της Αφρικής (https://www.facebook.com/Greeks-of-Africa-Grecs-de-l-Afrique-17282284107...Μάλιστα, μέχρι τώρα στείλει αρκετά βιβλία σε Έλληνες που ζουν στην Αυστραλία και ενδιαφέρονται για την ιστορία της ελληνικής Διασποράς στην Αφρική.

____________

Σάββατο, 9 Δεκεμβρίου 2017

Ο νέος Έλληνας μετανάστης είναι 30άρης και δεν ζει "ειδυλλιακά" στο εξωτερικό

Έρευνα για την μετανάστευση από την Ελλάδα 
του Λόη Λαμπριανίδη και του Μανώλη Πρατσινάκη

Η νέα εξερχόμενη μετανάστευση από την Ελλάδα και το προφίλ του Έλληνα μετανάστη στα χρόνια της κρίσης μέσα από την έρευνα των ακαδημαϊκών Λόη Λαμπριανίδη και Μανώλη Πρατσινάκη. Η εμπειρική έρευνα της μελέτης, η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο, σε μεγάλο βαθμό επιβεβαιώνει τα δεδομένα της EUROSTAT για τη διάσταση της μετανάστευσης
Η έρευνα του Λόη Λαμπριανίδη και του Μανώλη Πρατσινάκη είναι αποκαλυπτική σχετικά με το προφίλ του Έλληνα μετανάστη στα χρόνια της κρίσης.
Ο νέος Έλληνας μετανάστης είναι ηλικίας περίπου 30 ετών, υψηλής ακαδημαϊκής εκπαίδευσης και μεταναστεύει για οικονομικούς λόγους. Από τους τουλάχιστον 190.000 Έλληνες πτυχιούχους που ζούνε στο εξωτερικό, οι 140.000 έφυγαν μετά το 2010.
Το νέο στοιχείο είναι πως πλέον το 12% των μεταναστών φεύγει σε ηλικία μεγαλύτερη των 40, γεγονός πρωτοφανές στην ελληνική μεταναστευτική εμπειρία.
Οι μισοί από τους μετανάστες που έφυγαν μετά το 2010 ήταν άνεργοι στην Ελλάδα την περίοδο ακριβώς πριν τη μετανάστευση.
Η έλλειψη εργασίας είναι από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που οδηγούν σε μεταναστευτικές αποφάσεις, φαίνεται όμως ότι δεν είναι απολύτως καθοριστικός. Πολλοί από τους μετανάστες δεν φεύγουν για να αναζητήσουν γενικά εργασία, αλλά ειδικότερα, για να βρουν καλύτερες εργασιακές συνθήκες εργασίας και προοπτικές, καθώς και εργασιακή σταθερότητα, κάτι που δεν παρέχεται αυτή τη στιγμή στη χώρα μας.
Τα στοιχεία δείχνουν πως για πολλούς μετανάστες, συμπεριλαμβανομένων και αρκετών από τους πτυχιούχους, η εμπειρία στο εξωτερικό απέχει πολύ από την ειδυλλιακή εικόνα που πολλές φορές παρουσιάζεται για τη “ζωή στο εξωτερικό”.
Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν που είναι πιο έντονες την πρώτη περίοδο μετά την εγκατάσταση και σχετίζονται πρώτιστα με την επιδείνωση των συνθηκών στην αγορά εργασίας στις χώρες υποδοχής, αλλά και με προβλήματα προσαρμογής σε ένα διαφορετικό κοινωνικό περιβάλλον καθώς και με διακρίσεις που πολλές φορές υφίστανται.
Η έρευνα των ακαδημαϊκών που δημοσιεύεται στον ιστότοπο enthemata, περιγράφει το πλαίσιο της σύγχρονης μετανάστευσης που οδηγεί στην μεγάλη έξοδο των “μυαλών” από τη χώρα μας.
Οι Λόη Λαμπριανίδης και Μανώλης Πρατσινάκης καταγράφουν:
Έως πρόσφατα η αποδημία των Ελλήνων είχε σταματήσει να απασχολεί το ερευνητικό ενδιαφέρον, το οποίο δικαίως επικεντρωνόταν στην εισερχόμενη μετανάστευση στη χώρα. Ωστόσο, στο πλαίσιο της τρέχουσας οικονομικής κρίσης η εξερχόμενη μετανάστευση άρχισε και πάλι να απασχολεί τη δημόσια συζήτηση καθώς αποκτάει έντονες διαστάσεις σε βαθμό που, αν και με σαφώς διαφοροποιούμενα ποιοτικά χαρακτηριστικά, φαίνεται να είναι ποσοτικά συγκρίσιμη με τη μεταπολεμική μετανάστευση. Το τρέχον έτος εκπονήσαμε μια μελέτη, η οποία χρηματοδοτήθηκε από το Ελληνικό Παρατηρητήριο του London School of Economics με στόχο τη κατανόηση και διερεύνηση του φαινομένου. Η εμπειρική έρευνα της μελέτης, η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο, σε μεγάλο βαθμό επιβεβαιώνει τα δεδομένα της EUROSTAT για τη διάσταση της μετανάστευσης, σύμφωνα με τα οποία την περίοδο 2010-2013 περίπου 224.000 άτομα έφυγαν από την Ελλάδα. Η μετανάστευση φαίνεται να συνεχίζεται με ελαφρώς μειούμενο ρυθμό κατά το 2014 και το 2015, ενώ τα ευρήματα της έρευνας σε σχέση με τις μεταναστευτικές προσδοκίες συνηγορούν στο ότι είναι πολύ πιθανό να συνεχιστεί και τα αμέσως επόμενα χρόνια.
Όπως έχει ήδη επισημανθεί, οι περισσότεροι από τους νέους μετανάστες είναι άτομα με υψηλό εκπαιδευτικό επίπεδο. Συγκεκριμένα, το 75% είναι πτυχιούχοι τριτοβάθμιας εκπαίδευσης εκ των οποίων το ένα τρίτο αφορά είτε άτομα με μεταπτυχιακές σπουδές είτε απόφοιτους ιατρικών σχολών και του Πολυτεχνείου. Όπως φαίνεται και στον Πίνακα, μέσα στα τελευταία 50 χρόνια έχουμε την πλήρη αντιστροφή του εκπαιδευτικού προφίλ των εξερχόμενων μεταναστών από την Ελλάδα. Ενώ μέχρι το 1980 η μετανάστευση αφορούσε κυρίως ανειδίκευτους εργάτες, από το 1990 και μετά εντείνεται η μετανάστευση των πτυχιούχων, οι οποίοι αποτελούν τη συντριπτική πλειονότητα κατά τη δεκαετία του 2000, τάση που συνεχίζεται και κατά τη περίοδο της κρίσης. Η αλλαγή αυτή σαφέστατα σχετίζεται με τη θεαματική άνοδο του εκπαιδευτικού επιπέδου στην Ελλάδα, το οποίο πλέον βρίσκεται περίπου στο ευρωπαϊκό μέσο όρο για τις νεότερες γενιές, αλλά και τη ζήτηση στην αγορά εργασίας των ευρωπαϊκών μεταβιομηχανικών οικονομιών προς στις οποίες κατευθύνονται κατά βάση οι μετανάστες. Κυρίως όμως οφείλεται στην διαχρονικά περιορισμένη ζήτηση για υψηλής εκπαίδευσης προσωπικό στην Ελλάδα και συνεπώς συνδέεται άμεσα με τον σταθερό προσανατολισμό της ελληνικής οικονομίας στην παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών χαμηλής προστιθέμενης αξίας.
International Standard Classification of Education (ISCED) 0-2= μέχρι (και) γυμνάσιο/ 3-4=Λύκειο ή και τεχνική μη πανεπιστημιακή εκπαίδευση/ 5-6=τουλάχιστον πανεπιστημιακή εκπαίδευση (συμπεριλαμβανομένων των ΤΕΙ)
Ωστόσο, παρότι η φυγή των πτυχιούχων είχε ξεκινήσει πριν τη κρίση, είναι τα τελευταία πέντε χρόνια εκείνα στα οποία λαμβάνει μαζικό χαρακτήρα. Συγκεκριμένα, από τους τουλάχιστον 190.000 Έλληνες πτυχιούχους που ζούνε στο εξωτερικό, οι 140.000 έφυγαν μετά το 2010. Παράλληλα, έχουμε και σημαντική αύξηση, σε απόλυτους αριθμούς τουλάχιστον, της μετανάστευσης ατόμων με χαμηλότερο εκπαιδευτικό επίπεδο. Και αν για ένα σημαντικό τμήμα των πτυχιούχων η μετανάστευση αποτελεί επιλογή για καλύτερες εργασιακές προοπτικές και συνθήκες, μεγάλο τμήμα των ατόμων με χαμηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης μεταναστεύουν εξ ανάγκης. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά τη περίοδο της κρίσης έχουμε μια πολύ σημαντική αύξηση της μετανάστευσης των ατόμων από νοικοκυριά με πολύ χαμηλά εισοδήματα. Παρ’ όλα αυτά, πρέπει να τονιστεί ότι τα νοικοκυριά με ιδιαίτερα υψηλό εισόδημα παραμένουν αυτά που αναλογικά στέλνουν τους περισσότερους μετανάστες.
Ένα άλλο χαρακτηριστικό της νέας μετανάστευσης αφορά την ηλικία των μεταναστών που είναι σημαντικά υψηλότερη σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ο μέσος όρος ηλικίας μετανάστευσης για τη περίοδο 2010-2015 είναι 31 χρονών ενώ για τη περίοδο 1990-1999 24 χρονών. Μάλιστα, αν και η συντριπτική πλειονότητα των μεταναστών είναι κάτω από 35 χρονών, το 12% των μεταναστών φεύγει σε ηλικία μεγαλύτερη των 40, γεγονός πρωτοφανές στην ελληνική μεταναστευτική εμπειρία και δηλωτικό της μεταστροφής της αποδημίας από επιλογή σε ανάγκη για σημαντικό τμήμα των μεταναστών.
Οι μισοί από τους μετανάστες που έφυγαν μετά το 2010 ήταν άνεργοι στην Ελλάδα την περίοδο ακριβώς πριν τη μετανάστευση. Η έλλειψη εργασίας είναι προφανώς από τους πιο σημαντικούς παράγοντες που οδηγούν σε μεταναστευτικές αποφάσεις, φαίνεται όμως ότι δεν είναι απολύτως καθοριστικός καθώς πολλοί από τους μετανάστες δεν φεύγουν για να αναζητήσουν γενικά εργασία, αλλά ειδικότερα καλύτερες εργασιακές συνθήκες και προοπτικές, αλλά και εργασιακή σταθερότητα. Σε ό,τι αφορά τα εμβάσματα, το μεγαλύτερο μέρος των μεταναστών (68 %) ούτε στέλνει ούτε δέχεται χρήματα, γεγονός που δείχνει ότι, τουλάχιστο στη παρούσα φάση, η μετανάστευση συντελεί, κυρίως, στο βιοπορισμό και την κοινωνικοοικονομική πρόοδο των ίδιων των μεταναστών.
Ας τονίσουμε, εδώ, ότι τα ποιοτικά στοιχεία της έρευνας δείχνουν επίσης ότι για πολλούς μετανάστες, συμπεριλαμβανομένων και αρκετών από τους πτυχιούχους, η εμπειρία στο εξωτερικό απέχει πολύ από την ειδυλλιακή εικόνα που πολλές φορές παρουσιάζεται για τη «ζωή στο εξωτερικό». Οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν που είναι πιο έντονες την πρώτη περίοδο μετά την εγκατάσταση και σχετίζονται πρώτιστα με την επιδείνωση των συνθηκών στην αγορά εργασίας στις χώρες υποδοχής, αλλά και με προβλήματα προσαρμογής σε ένα διαφορετικό κοινωνικό περιβάλλον καθώς και με διακρίσεις που πολλές φορές υφίστανται. Οι δυσκολίες αυτές αντιμετωπίζονται πιο εύκολα από αυτούς που έχουν συμπαγή κοινωνικά δίκτυα στις χώρες υποδοχής και είναι λιγότερο –ή και καθόλου– αισθητές από αυτούς που βρίσκουν εργασία σε υψηλά αμειβόμενες δουλειές.
Η παλιννόστηση των μεταναστών, αν και σχετικά χαμηλή (15%) λαμβάνει χώρα ακόμα και κατά την περίοδο της κρίσης, για πολλούς λόγους: αρκετές φορές λόγω των δυσκολιών που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες στο εξωτερικό ή λόγω νόστου ή οικογενειακής συνένωσης, αλλά και κάποιες φορές λόγω του ότι η εργασιακή εμπειρία ή και οι αποταμιεύσεις που απέκτησαν στο εξωτερικό τους δίνουν τη δυνατότητα να σχεδιάσουν την επιστροφή τους με καλύτερους όρους. H επιστροφή αυτού του εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού, με εργασιακή εμπειρία και εμπειρία ζωής στο εξωτερικό, είναι κάτι ιδιαίτερα σημαντικό για την ελληνική οικονομία – όπως, συνεπώς, και η χάραξη πολιτικών που να αποσκοπούν στη διευκόλυνση της επιστροφής αυτών που το επιθυμούν, καθώς και πολιτικών που θα περιορίσουν την ένταση του φαινομένου της μετανάστευσης. Ταυτόχρονα όμως μια ρεαλιστική προσέγγιση του ζητήματος, η οποία δεν είναι εθνοκεντρική, οφείλει να λαμβάνει υπόψη ότι αυτές οι αποφάσεις εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από προσωπικές επιλογές και στρατηγικές ζωής των ίδιων των μεταναστών, και πολλές φορές είναι ανεξάρτητες από τη χάραξη πολιτικής.
Είναι πολλοί λοιπόν, πιθανότατα οι περισσότεροι, που δεδομένης της οικονομικής κατάστασης στη χώρα δεν πρόκειται να αποφασίσουν να γυρίσουν. Βάσει αυτού αλλά και δεδομένης της μεγάλης σημασίας του ανθρώπινου δυναμικού, ιδιαίτερα του υψηλά εκπαιδευμένου, για την αναπτυξιακή προοπτική της χώρας είναι πρωτίστως απαραίτητη η χάραξη πολιτικής που να επανασυνδέει οργανικά τους Έλληνες του εξωτερικού με την ελληνική οικονομική και κοινωνική πραγματικότητα, πολιτικές που να διευκολύνουν την πραγματοποίηση συνεργασίας αυτών των ανθρώπων με την Ελλάδα τόσο από τη χώρα στην οποία βρίσκονται όσο και διευκολύνοντάς τους να εργαστούν κατά διαστήματα στην Ελλάδα. Αυτή είναι και η κύρια οδός μέσα από την οποία τα περισσότερα κράτη πλέον στοχεύουν να αξιοποιήσουν το ανθρώπινο δυναμικό που βρίσκεται εκτός των συνόρων τους και είναι πολύ πιθανών μέσω τέτοιων μέτρων οι Έλληνες πτυχιούχοι που εργάζονται στο εξωτερικό να μπορέσουν να αποτελέσουν ένα σημαντικό κεφάλαιο για την ανοικοδόμηση της χώρας.
Ο Λόης Λαμπριανίδης είναι πανεπιστημιακός, γ.γ. του Υπουργείου Οικονομίας. Ο Μανώλης Πρατσινάκης είναι Marie Curie IF research fellow, στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας.
news247.gr

Πέμπτη, 7 Δεκεμβρίου 2017

Τι σημαίνει να είσαι Έλληνας; Το βίντεο που κάνει τον γύρο του κόσμου

Οι Έλληνες του εξωτερικού


Ένα συγκινητικό βίντεο από Έλληνες που έχουν μεταναστεύσει στην Αμερική κάνει τον γύρω κόσμου. Στο βίντεο θα δείτε με πόση λαχτάρα και αγάπη μιλάνε οι Έλληνες του εξωτερικού για τον τόπο μας. Μπορεί τα περισσότερα από αυτά που αναφέρει το βίντεο να φανούν σε εμάς γνωστά και αυτονόητα, όμως αξίζει να δούμε πως βλέπουν την Ελλάδα εκείνοι.

Στο βίντεο, μάλιστα, μιλάει και ο δικός μας Βλάσης Καραβασίλης, γέννημα θρέμμα «Νέο Μακρινός», που τρέχει Μαραθώνιους 25 χρόνια σερί και είναι Πρόεδρος του Συλλόγου Τελμησσός

Δείτε το συγκινητικό βίντεο:

_______________
https://news.marathonpress.gr/news/koinonia/ti-shmainei-na-eisai-ellhnas-to-video-pou-kanei-to-gur%CE%BF-tou-kosmou.html

Δευτέρα, 4 Δεκεμβρίου 2017

Οι αφανείς ήρωες του «Νέου Κόσμου»

Πίσω απ' αυτούς συντάκτες της εφημερίδας υπάρχει ένα ολόκληρο επιτελείο που πασχίζει να φθάσει στα χέρια σας η εφημερίδα



Βασικότατο ρόλο στην έκδοση της εφημερίδας (και κάθε εντύπου) παίζει τo ατελιέ (



Βασικότατο ρόλο στην έκδοση της εφημερίδας (και κάθε εντύπου) 
παίζει τo ατελιέ (η σελιδοποίηση). Στη φωτογραφία από αριστερά, 
η Ελένη Καραγκούνη, ο Παναγιώτης Κελίδης και ο Βαγγέλης Καρακάσης


01 December 2017

Άλλοι τρεις φορές την εβδομάδα, άλλοι δυο και άλλοι μια, τρέχετε να αγοράσατε τον «Νέο Κόσμο».
Άλλοι πάλι μας διαβάζετε on line!
Τους συντάκτες της εφημερίδας τους ξέρετε! Είναι αυτοί που υπογράφουν τα κείμενά τους. Μερικές φορές βλέπετε και τηφωτογραφία τους!
Πίσω, όμως, απ' αυτούς είναι ένα ολόκληρο επιτελείο που πασχίζει να φθάσει στα χέρια σας η εφημερίδα.
Με την ευκαιρία αυτής της ειδικής έκδοσης των 60 χρόνων, αξίζει να αναφέρουμε αυτούς που βρίσκονται σήμερα μαζί μας, σε διάφορους τομείς.
Στη σύνταξη απασχολούνται σήμερα, με πλήρη ή μερική απασχόληση ή και περιστασιακά, οι ακόλουθοι: Μπάμπης Σταυρόπουλος, Ευγενία Παυλοπούλου (η οποία έχει και την κύρια ευθύνη της ελληνικής on line έκδοσής μας), Νίκος Φωτάκης, Αναστασία Τσιρτσάκη, Ζωή Θωμαΐδου, Αλέκος Κατσιφάρας, Θεοδώρα Μαΐου (στην Αδελαϊδα), Κυριάκος Αμανατίδης, Ηλίας Ντωνούδης, Βίβιαν Μόρρις, Κωνσταντίνος Καλύμνιος, Κώστας Παϊβανάς, Γιώργος Μεσσάρης (στην Ελλάδα), Billy Cotsis (στο Σϊδνεϊ), Σταματίνα Χασιώτη, George Stogiannou και Con Stamocostas (στο Σίδνεϊ). Κατά καιρούς γράφουν ακόμα οι Jim Claven, Κλαίρη Γαζή, Θωμάς Ηλιόπουλος, Τάσος Τάμης, Γιάννης Βασιλακάκος, Μιχάλης Παπαδημητρίου (στην Ελλάδα), Γιάννης Καρράς (στο Μπρίσμπαν), Mike Sweet (στην Μάλτα), Alex Billinis (στις ΗΠΑ), Zoe George, Nick Metallinos (στις HΠΑ), Stuart McLennan (στην Ελλάδα) κ.ά.
Τις διορθώσεις των κειμένων στην ελληνική γλώσσα κάνει ο Δημήτρης Τρωαδίτης (ο οποίος γράφει και κείμενα) και στην αγγλική η Alison Griffiths.
Στη Μελβούρνη ο «Νέος Κόσμος» συνεργάζεται με τους φωτογράφους Κώστα Ντεβέ, Παναγιώτη Κακαλιά και Vlad Savin.
Στο ατελιέ της εφημερίδας (σελιδοποίηση) εργάζονται ο Παναγιώτης Κελίδης, ο Βαγγέλης Καρακάσης και ο Θάνος Παππάς.
Την ευθύνη της αγγλικής έκδοσης έχει η Νέλλη Σκουφάτογλου και της ελληνικής ο Σωτήρης Χατζημανώλης, που έχει και τη γενικότερη ευθύνη για την ύλη της εφημερίδας.
Βέβαια η εφημερίδα δεν είναι μόνο ειδήσεις. Είναι και διαφημίσεις. Χωρίς στις διαφημίσεις δεν θα ήταν βιώσιμη.
Στον τομέα αυτό έχουμε τον Κώστα Παϊβανά, την Άντζελα Τσίπρα και τον Κώστα Πραντάλο, που φροντίζουν ώστε ο «Νέος Κόσμος» να μην είναι μόνο πρώτος στις ειδήσεις αλλά και στις… διαφημίσεις!
Η «σπονδυλική στήλη» της εφημερίδας, όμως, είναι τα κορίτσια του γραφείου. Η Ελένη Καραγκούνη και η Ευαγγελία Τύρλα που απαντούν στα τηλεφωνήματα και τις απορίες σας, παίρνουν διαφημίσεις και αγγελίες και, γενικά, κάνουν τα πάντα. Ειδικά η Ελένη που, εκτός όλων των άλλων, έχει και την ευθύνη για την τοποθέτηση των διαφημίσεων σε κάθε έκδοση.
Στο τμήμα της κυκλοφορίας είναι ο Sam και ο Josh, που μαζί με αρκετούς οδηγούς φροντίζουν ώστε να φθάνει η εφημερίδα πάντα έγκαιρα στον προορισμό της.
Όλα αυτά γίνονται υπό το άγρυπνο βλέμμα της Sarah James που έχει τη γενικότερη ευθύνη του λογιστηρίου και της εύρυθμης λειτουργίας του γραφείου.
Και, φυσικά, τον τελευταίο λόγο έχει ο γενικός μας διευθυντής, Χριστόφορος Γκόγκος.
Όπως αντιλαμβάνεστε, η έκδοση μιας εφημερίδας δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση!

______________

Πέμπτη, 30 Νοεμβρίου 2017

Αρχές 17ου αιώνα οι πρώτοι 'Ελληνες στην Αμερική, στον άγιο Αυγουστίνο Φλόριδας


Τι πιστοποιούν νεότερα στοιχεία, ιστορικά έγγραφα-αρχεία κ.ά.


Στις αρχές του 17ου αιώνα φαίνεται ότι αρχίζει η παρουσία των Ελλήνων στην Αμερική. Επίσημα γνωρίζουμε ότι η πρώτη ομαδική μετανάστευση έγινε τον χρόνο 1768, με την έλευση των πρώτων περίπου 400 Ελλήνων (26 Ιουνίου 1768, στον άγιο Αυγουστίνο, βορειοανατολικής Φλόριδας), από την υπό οθωμανική κατοχή -τότε- Ελλάδα, από περιοχές της Πελοποννήσου (Aρκαδία, Μεσσηνία, Λακωνία) και νησιά του κέντρο-νότιου Αιγαίου.
Τους μετάφερε στην Φλόριδα, επί αγγλο-βρετανικής περιόδου (1763-1793), ο ιατρός Dr. Andrew Turnball (με καταγωγή από Σκωτία), φίλος του τότε κυβερνήτη ανατολικής Φλόριδας James Grant, που ήθελε να χτίσει μιά νέα αποικία, νοτιότερα του άγιου Αυγουστίνου, με αγροτικές καλλιέργειες (indigo). Τον Σεπτέμβριο του χρόνου 1768, οι 'Ελληνες μετανάστες είχαν μεταφερθεί στην σημερινή πόλη ''Νέα Σμύρνη'' (Νew Smyrna). Η αποικία (νέα πόλη), πήρε το όνομά της από την πόλη καταγωγής (Σμύρνη) της Ελληνίδας συζύγου του Turnball, Μαρίας. Η αποικία δεν ευδοκίμησε, εξαιτίας επιδημιών και επιθέσεων ινδιάνων. Τον χρόνο 1777, οι άποικοι (όσοι επέζησαν) επέστρεψαν στον άγιο Αυγουστίνο, αφού πρώτα κατάγγειλαν στον νέο κυβερνήτη, τον Turnball, γιά κακομεταχείριση, βαρβαρότητες, εγκλήματα κ.ά.
'Οταν επέστρεψαν, βρήκαν αρχικά καταφύγιο στο κτίριο Casa Avero, το οποίο αγόρασε τον χρόνο 1966 η ελληνική Αρχιεπισκοπή Αμερικής και δημιούργησε σε αυτό το ''προσκύνημα του αγίου Φωτίου''.


Από νεότερα στοιχεία, που ήρθαν στο φως την τελευταία δεκαετία, πιστοποιείται ότι οι πρώτοι 'Ελληνες, μέλη ισπανικής αποστολής, φαίνεται ότι εγκαταστάθηκαν στον άγιο Αυγουστίνο μεταξύ 1700 και 1710, στην 1η ισπανική περίοδο Φλόριδας.
'Ενας τίτλος ιδιοκτησίας στα αρχεία της πόλης αγίου Αυγουστίνου του χρόνου 1716, αναφέρει τον Ιωάννη Γιαννόπουλο ως ιδιοκτήτη γης, όπου δημιούργησε (μεταξύ 1710-15) το πρώτο ξύλινο σχολείο-σπίτι των ΗΠΑ (σώζεται ως μουσείο). Το σχολείο (ΔΕΝ ήταν ''ελληνικό''), λειτούργησε βασικά στα πρώτα χρόνια 18ου αιώνα, από έναν άλλον Ιωάννη (Juan) Γιαννόπουλο, τον εγγονό, αυτόν που ''γνωρίζαμε'' και νομίζαμε ίσαμε τώρα, ως δημιουργό του σχολείου-σπιτιού. Αλλά, όλα δείχνουν, ότι ήταν ο εγγονός του πρώτου Ιωάννη Γιαννόπουλου (δημιουργού του σχολείου-σπιτιού) και υιός του Γεώργιου Γιαννόπουλου. Το σχολείο-σπίτι, φιάχτηκε σίγουρα μετά τον χρόνο 1703, αφού οι Aγγλο-Βρετανοί είχαν κάψει (1702) όλα τα σπίτια της πόλης.

Στα πολύτιμα αρχεία (με μέλη, βαπτίσεις, γάμους, θανάτους κ.ά.) της Ρωμαιο-Καθολικής Επισκοπής Αγίου Αυγουστίνου, περιόδου 1594-1821, που ''ψηφιοποιήθηκαν'' την τελευταία οκταετία, αναφέρεται το όνομα Ιωάννης Γιαννόπουλος τον χρόνο 1712, με καταγωγή ''Αrcadia, Morea''. Τότε, εξαιτίας της ισπανικής κυριαρχίας στην Φλόριδα, όλοι ήταν Καθολικοί. Τον χρόνο 1752 αναγράφεται η βάπτιση του υιού του, Γεώργιου Γιαννόπουλου.
Η ημερομηνία αυτή ταιριάζει με την ημερομηνία σε τίτλο ιδιοκτησίας του σχολείου-σπιτιού, αφού φαίνεται ότι ο Γεώργιος Γιαννόπουλος, γεννήθηκε 1751. Στην σελίδα 3, Lot 30, γιά ''wooden house'', όπου ευρίσκεται το σχολείο, στην ισπανική απογραφή του χρόνου 1793, με αριθμό 141, αναγράφεται ως κάτοικος-ιδιοκτήτης ο Ιωάννης Γιαννόπουλος (εγγονός), ''υιός γιά 42 χρόνια του Γεώργιου (Γιαννόπουλου) και της Maria Canela''. 'Αρα γεννήθηκε 1751 και βαπτίστηκε 1752.

Συμπέρασμα:
- Ο (πρώτος) Ιωάννης Γιαννόπουλος, μαραγκός-ξυλουργός, μαζί με ολίγους άλλους 'Ελληνες, ήρθε στην Αμερική στην 1η ισπανική περίοδο Φλόριδας, την πρώτη δεκαετία του 17ου αιώνα, με ισπανική αποστολή. Λίγα χρόνια μετά, παντρεύτηκε και απόκτησε έναν υιό, τον Γεώργιο.
- Ο εγγονός του, Ιωάννης Γιαννόπουλος, υιός του Γεώργιου, συνέδεσε περισσότερο το όνομά του με το σχολείο-σπίτι, μετά τον χρόνο 1770. Επειδή ήταν χήρος από 1778, με την δεύτερη γυναίκα του, έκανε (σύμφωνα με τα αρχεία βαπτίσεων περιόδου 1792-1799: Page 163, Roman Catholic Records, St. Augustine Parish-White Baptisms), τον Γεώργιο (1794, πήρε το όνομα του παππού του) και την Μαρία (1796, πήρε το όνομα της γιαγιάς), που αργότερα δίδασκε στο σχολείο. Η Μαρία παντρεύτηκε κάποιον με επίθετο Darling.
- Το σπίτι-σχολείο, δημιουργήθηκε μεταξύ 1710-1715, πρώτη καταγραφή φόρων του, τον χρόνο 1716.
- Το ιστορικό και πρώτο ''ξύλινο σχολείο-σπίτι ΗΠΑ'' (The oldest Wooden School House), που κατασκεύασε ο (πρώτος) Ιωάννης Γιαννόπουλος, με δύο ''πατώματα'', χρησιμοποιήθηκε αρχικά ως σπίτι του και αργότερα, από τον εγγονό του, ως ''σπίτι-σχολείο'', μετά τον χρόνο 1820 όταν η Φλόριδα έγινε μέρος των ΗΠΑ, με την συμφωνία Adams-Onis, 1819 (Πολιτεία των ΗΠΑ -State- έγινε αργότερα), πάνω πάτωμα σπίτι και κάτω -ισόγειο- σχολείο, δηλ. νηπιαγωγείο-δημοτικό. Με δασκάλα, την κόρη του, Μαρία.

(Γιώργος Λυκoμήτρος, Νοε. '17)


_____________

Δευτέρα, 20 Νοεμβρίου 2017

Εφυγε για τη Χώρα των Αγγέλων, την 11η Νοεμβρίου 2017, ο τελευταίος γίγαντας των Ελληνοφώνων της Καλαβρίας Salvatore Seviglia

ΠΕΝΘΗ
Το grecanico ιδίωμα της Καλαβρίας ξεψύχησε
Εφυγε για τη Χώρα των Αγγέλων, την 11η Νοεμβρίου 2017, ο τελευταίος γίγαντας των Ελληνοφώνων της Καλαβρίας Salvatore Seviglia. 


Ο Salvatore γεννήθηκε πριν από 82 χρόνια στο Χωρίο του Ροχουδίου, χωριό καθαρώς ελληνόφωνο, από γονείς που μιλούσαν μόνον Ελληνικά. Στο ίδιο χωριό ζήτησε να ταφεί ο άρχοντας αυτός του Νέου Ροχουδίου. Οποιος επισκέφθηκε τα μέρη εκείνα είτε να μελετήσει είτε για τουρισμό ή περιέργεια, θα είχε την ευκαιρία να τον γνωρίσει και να μιλήσει μαζί του. 
Είχα την τύχη να τον γνωρίσω από το 1984. Εκτοτε έμενα στο σπίτι του και μοιραζόμουνα το ψωμί του κατά την διάρκεια των πολυετών μελετών μου για την γλώσσα, την κοινωνία, την ποίηση και την ιστορία των ανθρώπων αυτών, που διατήρησαν την ελληνική γλώσσα για χιλιετηρίδες. 
Η φιλοξενία του, συγκινητική· η αγωνία του να μην χαθεί η γλώσσα, συνεχής. Το ήξερε ότι πεθαίνοντας αυτός και ορισμένοι άλλοι εναπομείναντες γνώστες του ελληνικού ιδιώματος θα πέθαινε και η γλώσσα αυτή. Το εκδήλωναν με τα τραγούδια και τα ποιήματά τους: «Και εσού γλώσσα μου πεθαίνεις και μαζί σου πεθαίνει και η πσυχή μου», λέει ο ποιητής από το Γκαλιτσανό. 
Ετσι αυτό το θαύμα της διατήρησης της ελληνικής γλώσσας στα μέρη εκείνα από την εποχή του Β' αποικισμού των Ελλήνων κατά τον 4ον και 3ον αιώνα π.Χ., έσβησε οριστικά, δυστυχώς έτσι νομίζω. Οσοι ομιλούν σήμερα τα Ελληνικά, είναι Νέα Ελληνικά και δεν είναι του παλαιού, γνήσιου ιδιώματος, γνωστού ως Grecanico.
Ο γνήσιος, σπουδαίος Salvatore με τον οποίον και την γυναίκα του Antonia μιλούσαμε μέρες και νύχτες για τη ζωή των ανθρώπων αυτών, της οssia (= του δάσους), που απομονωμένοι χωρίς δρόμους, τηλεόραση και επικοινωνία ευλαβικά διατήρησαν την γλώσσα των προγόνων τους, χωρίς να έχουν συναίσθηση της ελληνικότητάς τους.
O Χριστός σταμάτησε στο Εμπολι, γράφει παραστατικά ο Carlo Levi και πράγματι οι άνθρωποι αυτοί του Νότου ξεχασμένοι από το ιταλικό και το ελληνικό κράτος, φτωχοί και απομονωμένοι για αιώνες ζούσαν διατηρώντες τις αναμνήσεις και τις παραδόσεις τους. 
Εγιναν βιαίως Καθολικοί από το 1540, όταν ο τελευταίος Ελληνας Επίσκοπος, ο Κύπριος Ιούλιος Σταυριανός, τους πρόδωσε και άκουσαν την λειτουργία των Θεοφανίων στα Λατινικά αντί της Ελληνικής. Εκτοτε έκλεισαν το Ναό της Θεοτόκου στην Bova και έγραψαν απ’ έξω Ο CRISTO MAS ASFIKE.
Eίναι ατελείωτη αλλά γοητευτική η μελέτη και η ιστορία των ανθρώπων αυτών. Τα δύο αδέλφια, ο Agostino και ο Salvatore Seviglia, έξυπνοι, πρόθυμοι, φιλόξενοι, φύλασσαν Θερμοπύλες, ήτοι εν μέσω τόσων βαρβαρικών γλωσσών και γειτόνων διατήρησαν την ελληνική γλώσσα, για την οποίαν ήταν τόσο υπερήφανοι.
Τους ευχαριστούμε από καρδιάς. Είναι πολύ λίγο ένα ευχαριστώ. Η πατρίδα έπρεπε να τους τιμήσει δεόντως. 
Καλό σου ταξίδι, αγαπητέ Κύριε Salvatore, σπουδαίε φίλε με την μεγάλη καρδιά και την απέραντη γενναιοδωρία και αρχοντιά. 
Βούλα Λαμπροπούλου
Ομότιμος Καθηγήτρια 
Πανεπιστημίου Αθηνών

Παρασκευή, 17 Νοεμβρίου 2017

Στη Μελβούρνη περισσότεροι ηλικιωμένοι κινδυνεύουν να βρεθούν στο δρόμο

ΑΥΣΤΡΑΛΙΑ // ΕΙΔΗΣΕΙΣ

                17 November 2017

«Δεν μπορούσα να πληρώνω 300 δολάρια τη βδομάδα για νοίκι, όταν η σύνταξή μου είναι μόλις $280» λέει μια συνταξιούχος

Στιγμιότυπο από πρόσφατη κινητοποίηση συνταξιούχων στη Μελβούρνη που ζητούν καλύ


Στιγμιότυπο από πρόσφατη κινητοποίηση συνταξιούχων 
στη Μελβούρνη που ζητούν καλύτερη μεταχείριση


Η Lee Blake ζούσε με χρέη τρεις δεκαετίες όταν αναγκάστηκε να πουλήσει το σπίτι της και να βρεθεί στο δρόμο. Η 81χρονη γυναίκα διηγήθηκε την ιστορία της σε ρεπορτάζ του ABC και εξήγησε ότι καθώς δεν ήταν σε θέση να αντέξει οικονομικά την ενοικίαση σπιτιού, πέρασε τα τελευταία χρόνια ζώντας σε ένα εγκαταλελειμμένο λεωφορείο στις βόρειες παραλίες του Σίδνεϊ. "Δεν μπορούσα να πληρώνω 300 δολάρια την εβδομάδα για νοίκι, όταν η σύνταξή μου είναι μόλις $280" ανέφερε. "Έπρεπε να διαλέξω ανάμεσα σε στέγη και τροφή και διάλεξα την τροφή. Είπα θα ζω στο δρόμο αλλά τουλάχιστον θα τρώω. Όταν είσαι άστεγος, δεν είσαι ποτέ άνετα, δεν είσαι ποτέ πραγματικά χαρούμενος, δεν είσαι ποτέ ασφαλής, αλλά αυτή είναι η ζωή. Μεγάλωσα σε πολύ μεγάλη οικογένεια, αλλά σταδιακά όλοι εξαφανίστηκαν, είτε φεύγοντας από τη ζωή είτε χάνοντας την επαφή μας".
Με μια νέα του έκθεση, ο οργανισμός Mission Australia κρούει τον κώδωνα του κινδύνου καθώς τα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου 22.000 άτομα ηλικίας, ηλίκίας άνω των 55 ετών, απευθύνθηκαν σε υπηρεσίες αστέγων το διάστημα 2015-2016. Πρόκειται για ανησυχητική αύξηση 15% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Η επικεφαλής του οργανισμού, Catherine Yeomans, θεωρεί ότι εάν δεν ληφθούν μέτρα αντιμετώπισης του ζητήματος, θα δούμε οι αριθμοί αυτοί να ανεβαίνουν. "Χρειαζόμαστε ευκαιρίες προσιτής στέγης και υποστήριξη για τα άτομα που υποφέρουν από προβλήματα υγείας" ανέφερε.
Η Lee Blake κατάφερε να εξασφαλίσει ένα μικρό διαμέρισμα μέσω κοινωνικών υπηρεσιών πριν λίγους μήνες, όταν ανέλαβε την υπόθεσή της η Lisa Belleri από τη Mission Αustralia. "Ήταν μια πολύ βροχερή εβδομάδα και το λεωφορείο που λειτουργούσε ως κατάλυμα για τη Lee άρχισε να παρουσιάζει διαρροή. Όταν τηλεφώνησε σε εμάς και ζήτησε βοήθεια κοιμόταν πια σε βρεγμένο στρώμα" ανέφερε. "Πίεσα πολύ τις κοινωνικές υπηρεσίες για να της βρούμε κατάλυμα". Η βοήθεια από τον οργανισμό στην 81χρονη γυναίκα, που βρέθηκε από το δρόμο σε συνθήκες σπιτιού ξανά, ήταν ανεκτίμητη.
Η Mission Australia εκτός από το να βοηθά ανθρώπους, όπως η Lee, να ζουν ανεξάρτητα, διαθέτει και εγκαταστάσεις φροντίδας ηλικιωμένων. Τα υποστηριζόμενα καταλύματα του οργανισμού, παρέχουν στέγη σε ανθρώπους που, αλλιώς, θα βρίσκονταν στο δρόμο. Ο οργανισμός υπογραμμίζει ότι υπάρχουν διάφοροι παράγοντες που καθιστούν τους ηλικιωμένους ευάλωτους, ειδικά τις γυναίκες. "Μερικοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν οικονομικές δυσκολίες στη ζωή τους και δεν καταφέρνουν να φροντίσουν για τα γεράματά τους. Κάποιοι μπορεί να βρεθούν χωρίς δουλειά ή να είναι σε δεινή θέση ως θύματα ενδοοικογενειακής βίας" ανέφερε η Catherine Yeomans. "Οι μεγαλύτερες σε ηλικία γυναίκες είναι ιδιαίτερα ευάλωτες, καθώς συνήθως έχουν περάσει όλη τους τη ζωή φροντίζοντας την οικογένεια και έχουν μείνει πίσω επαγγελματικά. Πολλές φορές φτάνουν στα 50 ή στα 60 τους και, αφενός, δυσκολεύονται να βρουν δουλειά, αφετέρου, δεν πληρούν τις προϋποθέσεις για σύνταξη. Πρέπει με κάποιο να εξασφαλίσουμε ότι οι ηλικιωμένοι μας θα γερνούν με αξιοπρέπεια και σεβασμό".